මිය යන රටක සිට

දීර්ඝ ලිපියක් ලියන්නේ හිතේ ඇති තරහ හා කලකීරීමට මැඩ පවත්වා ගැනීමටයි. මෙයට තර්ක විතර්ක බලාපොරොත්තු නොවේ.

මා වෙන රටක වෙන ජාතියක සිටියේ නම් මෙතෙක් දුක් නොවනු ඇත. මා දුක්වන්නේ රට වැසියා නොහොබිනා දේවල් කරන නිසාවත් ඔවුන් නිකරුණේ පව් සිද්ධ කරන නිසාවත් නොවේ. මේ සියල්ලම පිටරුටියන්ගේ උවමනාවට ඔවුන්ගේ බත බුලත සරු කිරීමට අපි කරනා කත් ඇදීම නිසාවෙනි. තමන්ගෙ සල්ලි නම් අවැඩය සිදුවන්නේත් තමන්ට නම් අනිත් එවුන්ට ඇති අමාරුව කුමක්දැයි දැන් දැන් නිරන්තරයෙන් අසන්නට ලැබෙන්නකි. සියලු පව් වැඩ, තර්ක ඉදිරිපත් කර ඒවා හොද වැඩ හා කල යුතු වැඩ කිරීම, ඒවා සංස්කෘතියේ අංගයක් කිරීම දැන් සිරිතක්ව සිටී. මේවායින් ජාතියක් ලෙස අපි සදාචාරයක් නැති වුන් ලෙස පහතට වැටෙන අතර ඒවා කිරීමට පිටරටට සල්ලි යවන බැවින් ආර්ථික අතින්ද අපි පහළට වැටෙනු ඇත.

ස්ප්‍රයිස් ප්‍රපෝසල් එකක් දැක සියල්ල එහි හොද නරක ගැන කතිකාවතක් පටන් ගෙන ඇත. උන් දෙන්නට හොදයි නම් අපිට මොකද යැයි කීමට හැක. සිතිය හැක. නමුත් අනාගතයේ එය ව්‍සංගතයක් මෙන් හැම තැනම පැතිරී අති දුෂ්කර පෙදෙස්වලට ඔය විෂබීජය යා හැකිය. නොයෙක් ව්‍යාපාරිකයින්, වැඩසටහන් අධ්‍යක්ෂකයන්, නැටුම් කණ්ඩායම් මෙයින් හොදට හම්බකරනවා ඇත. මේවා සංස්කෘතියට එක් කරන්නට වැඩිම දායකත්වය දෙන්නේ ඔවුන්ය. පැකේජ් එකට ප්‍රී ශූට් එක නිකන් දෙන්නේත්, තැන්කියු කාර්ඩ් නිකන් දෙන්නේත් මේවා සමාජ ගත කර එවා සමාජයේ අවශ්‍යතාවයක් කිරීමටයි. අද සමාජයට විහිළුවක් වන මෙවැනි දේවල් හෙට පරපුරට අනිවාර්‍ය දේවල් වන බව කාටවත් තේරෙන්නේ නැත.

ලංකාවේ පරිපාලන කේෂත්‍රයට පුහුණු කාලය තුළ මත්පැන් පානයට, රාත්‍රී සමාජ ශාලාවලට යාමට පුරුදු කරන්නේ ඇයි දැයි මට ප්‍රශ්නයකි. රජයේ උසස් නිලධාරීන්ද ඒවා වැරදි ලෙස සලකන්නේ නැත්නම් වත්මනේ මත්පැන් පානය, දුම්වැටි බීම සාමාන්‍ය දෙයක් වුණා මෙන් අනාගතයේ රාත්‍රී සමාජ ශාලාවලට යාමත් සාමාන්‍ය දෙයක් වනු ඇත. දැනටමත් එය සාමාන්‍ය දෙයක් දැයි මම නොදනිමි. කාන්තාවක් මත්පැන් බොන එක දැනටත් සමාජයේ පිළිකුල් කරයි. මා දන්නා තරමින් මා විෂ්‍ය විද්‍යාලයේ සිටි කාලයේ කෙල්ලන් මත්පැන් ගත්තේ නැත. දෙතුන් දෙනෙක් අප්‍රසද්ධියේ ගත්තා විය හැක. නමුත් දැන් ඔවුන්ගෙන මත්පැන් නොබොන අය ඉන්නවාදැයි මා නොදනී. තම දරුවන්ට මත්පැන් දී සමාජ ශාලාවලට යන පිටරැටියන් මෙන් අනාගතයේ අප මව්වරුත් කරනවා ඇත. මෙතරම් කෙටි කාලයක් තුළ වූ වෙනස්කම් දරා ගත නොහැකි තරම්ය.

මේ පරිගණකයට ඇබ්බැහි වූ මා වුණත් එහි එක්තරා කොටස් කාරයෙකි. නැවත කියන්නේ අපිට මූලික අවශ්‍යතාවයන් අමතක වී ඇති අතර නව අවශ්‍යතාවයන් අපට හදුන්වා දෙමින් තිබේ. අපිව සදාචාරාත්මක් අතින්ද ආර්ථක අතින්ද පහළට දැමීමට සියලු කටයුතු සිදුවේ.

ප.ලි – අනවශ්‍ය උවමනා සමාජගත කිරීමට මූලින්ම දායකත්වය දක්වන පිරිසට සාප කරමි. පසුගාමීන්ට සාප නොකරන්නේ මමත් ඔවුන් අතර වන බැවිනි.

 

Advertisements

ඒ කාලෙ සිද්ධ වෙච්ච කතාවක් මේ

පොඩි කතාවක් මතක් වුණා. ඔන්න යටගිය දවස බරණැස් නුවර තිබ්බ රටේ එක රජ කෙනෙක් රජකම් කරගෙන යනවා. (දැන්අහන්න එපා බ්‍රහ්මදත්තද කියලා. එයා නෙමේ.) ඉතින් මේ රටේ හැමෝම කළේ ගොවිතැන. එදා වේල කාලා ඉන්න ගොවියන්ට සල්ලි ඕන වුණේ ඇදුමක් ගන්න, ආයුධයක් හදාගන්න, තොරොම්බල් කෑල්ලක් ගන්න වගේ දේවල් වලට විතරයි. උඩට අඳින එක රජතුමා තහනම් කරලා තිබ්බ නිසා ඇදුම් වලටත් වැඩිය වියදමක් නෑ. රජතුමාගේ නීති තමා නීති. ඒවා කොහෙවත් පොතක ලියලා නෑ. එතුමාට හිතුණ විදිහට තමා තීන්දු දෙන්නෙ. සමහරකට මේකෙන් අසාධාරණයක් නොවුනාම නෙමේ. රටේ කසාද බඳින්න පුළුවන් රජතුමාට විතරයි. ඒක නිසා රජතුමාට දෙතුන් දෙනෙක්ම හිටියා. රජතුමාට රටේ දෙතුන් පලක මාළිගා තිබ්බා. වෙන මිනිස්සුන්ට මාළිගා වගේ ලොකු ගෙවල් හදන්න බෑ. කටුමැටි ගෙවල් තමා ඒගොල්ලො හැදුවෙ. අඩුගානෙ සුදු හුණුගාන්නවත් දුන්නෙ නෑලු. රජාට යන්න දෝලාව, අස්සයො, අලි වගේ වාහාන තිබ්බා. මිනිස්සු ගියෙ පයින්ම තමා. මොනා වුණත් ඉතින් රජානෙ කියලා මිනිස්සු ඕවා වැඩිය හිතන්න ගියෙ නෑ. කාලා බීලා හිටියා.

ඔන්න දැන් තමා කතාවෙ හොදම කොටහ. මේ රටට හුගාක් දුරින් තියන රටක නැවක් කුණාටුවකට අහුවෙලා හෙම්බත් වෙලා මේ රටට පා වෙලා ආවා. ඒ නැවියො දැක්ක රට්ටු ඒයාලාට හොදට සැලකුවා. ටිකක් විපරම් කරලා බලපු නැවියන්ට තේරුණාමේ රටේ ඉන්නෙ දුෂ්ට රජ කෙනෙක් කියලා. එක නැවියෙක් ගමරාලට කරුණු පැහැදිලා කළා. මෙහෙ හරියට නීතියක් නෑ. එයාට විතරයි මාළිගා. එයාට හොදයි කියලා හිතෙන නීති. එයා වගේ ලස්සනට අදින්න ඔහේලා කැමති නැද්ද? උඹලා හැමදාම ගොවිතැන් කරලා හිටියොත් ළමයින්ටත් ඔහොම තමා ඉන්න වෙන්නෙ. එහෙම නෙමේ උඹලාත් දියුණු වෙන්න බලපන්. එතකොට අනාගතේ උඹලාටත් දෝලාවක යන්න පුළුවන් වේවි කියලා කිව්වා. ගමරාලටත් තේරුණා මේ රජා ඉන්නකන් මුකුත් කරන්න වෙන්නෙ නෑ කියලා. ගමරාල මේක ගම මහගේට කිව්වා. ගම මහගේ කෝරළේගෙ නෝනාට කිව්වා. ඔහොම ඔහොම මුලු රටම මේ දුෂ්ට රජාගෙ දුෂ්ට කම් දැනගත්තා. වෙන මොනා වෙන්නද? මිනිස්සු කැරැල්ලක් ගහලා රජාව අල්ලලා මැරුවා.

එදයින් පස්සෙ ඔක්කොම වෙනස් වුණා. රජා කියන නමම අයින් කරලා ජනාධිපති කියලා ඔක්කොම කැමති එක්කෙනෙක් පත්කළා. දැන් නීති තියෙන්නෙ පොතේ තියන ඒවා විතරයි. ඕන කෙනෙක්ට නීතියෙන් එක්කෙනෙක් කසාද බදින්න පුළුවන්. ඕනකෙනෙක්ට තම හැකි පමණින් ගෙයක් හදාගන්න පුළුවන්. තමන්ට කැමති විදිහට අදින්න පුළුවන්. වාහනයක් ගන්න පුලුවන්.

දැන් ඉතින් ගෙයක් හදන්න ගොවිතැන් කරලා මදි. සල්ලි හොයාගන්න මිනිස්සු වෙන රස්සා කරන්න පටන් ගත්තා. එකෙක් ලොකු ගෙයක් හැදුවාම අනිකා ඊට වඩා ලොකුවාට හැදුවා. එක ගේක මගුලක් කන්න ගිය ගානට වඩා අනිත් ගෙදර මගුල් කෑවා. පුලු පුළුවන් විදිහට ලොකු ලොකු වාහාන ගත්තා. සල්ලි මදිවෙනකොට සල්ලි තියෙන කට්ටියගෙන් පොලියට ගත්තා. ඒ සල්ලිගෙවන්න ආයෙ රස්සා කළා. පස්සෙ කාලෙක මිනිස්සුන්ට තේරුණා රස්සාවෙන් එන පඩියට කවදාවත් ජීවත් වෙන්න බෑ කියලා. මිනිස්සු උත්ඝෝෂණ කරන්න ගත්තා ජනාධිපති ඉස්සරහ. අනේ ඔය ඇති කතාව. ඉතින් ඒ මිනිස්සු හුගාක් කල් සතුටින් ජීවත් වුණා.

ප.ලි – මෙච්චර කියලත් එපා වුනේ නැත්නම්, වෙන වැඩක් නැත්නම් උක්ත රජු හා වර්තමාන ජනාධිපති විමසන්න.

ලෝක විනාසය ඔබ වෙත ගෙන එන්නේ…

වෙලාවකට හිතෙනවා ගිය අවුරුද්දෙ උපෙ කරපු එවුන් මොකට අඩනවාද කියලා. විභාග කොමසාරිස්ව පච කරලා ප්‍රතිඵල අරන් කැම්පස් ගියාට මොකද වෙල්කම් එක දෙන්න කලින් ලෝක විනාසෙ වෙනවානෙ. අර ගිය එවුන් පෞද්ගලික විෂ්‍ය විද්‍යාල අරිනවාට විරුද්ධව කෑ ගහනවා. මොන විද්‍යාලෙ දැම්මත් තව දවස් කීයද? ලෝක විනාසෙන් පස්සෙ ඔය ඔක්කොම නෑනෙ. ලොක්කාගෙ මල්ලි පුස්කොළ පොත් හොය හොයා නිදන් ගොඩ දාන්නෙ මොකටද මන්දා. ලෝක විනාසෙන් පස්සෙ යන තැනකට ගෙණියන්නයැ. හෙට වෙනකොට මනුගෙ ඉදන් ලංකාවෙ ඉතිහාසය නෙමේ ලෝක ඉතිහාසය හොයාගත්තාත් වැඩක් නෑනෙ. මේ අවුරුද්දෙ ඔක්කොම ඉවරයි. ආයෙ අපිට ශිෂ්ට වෙන්න අවුරුදු සෑහෙන ගාණක් යාවි. අර බලකාය මේ සොයුරෝ කිය කියා ජන ගායනා එකතු කර කර ඉන්නවා. තියෙන එකක් රීමික්ස් කරලා කීයක් හරි හොයා ගන්නෙ නැතුව. තව ඉතින් දවස් කීයද? ෆොන්සේකා හිරේ ගියාට මොකද මිනිහටත් තව දවස් තුන්සිය ගානනෙ කට්ට කාගෙන ඉන්න තියෙන්නෙ. හම්බන්තොට වරාය හැදන්නෙ මොකටද රාවනා වැටිය කඩන් වතුර ඇවිල්ලා ලෝකෙ විනාසෙ වෙනවනම්. සිංහරාජෙ මැද්දෙන් පාරක් හැදුවත් මොකෝ ලංකාවෙ වටේ ඉන්න තල්මස්සු මැරුවත් මොකෝ. සිරීපාදෙ හොටලය දැම්මනම් සුද්දොන්ට ඇවිල්ලා ජීවිතේ අන්තිම කාලෙ මෙහෙ ඉදලා ලෝක විනාසය බලන්න පුළුවන්. අරුන් කූරගල නෙමේ මුහුදු මහා විහාරය අල්ල ගත්තාත් අපිට මොකද? උනුත් තව මාස දහයක් දොලහක් ඉදී වැඩිම. හාල් වල ආසනික් තිබ්බත් කමක් නෑ කිරිපිටි වල මෙලනින් තිබ්බාත් කමක් නෑ. මොන මෙනා හරි කාලා බීලා මේ ටික දවස ඉන්න පුළුවන්නම්. දැන් ඉතින් ගෑනු ළමයෙක් ලොකුව දැම්මත් කියන්න පුළුවන් “හරි නංගි, ලෝකෙ විනාසෙදි බලාගමු ඈ” කියලා. කවුරු නැතත් කට්ට කාගෙන ඉන්නවා මේ ටික දවසත්. ඔන්න ලෝක විනාසෙ වෙනකන් මන් බලාගෙන ඉන්නෙ. ලෝකෙ විනාසෙ එනවා නේද?

ප.ලි – අඩෙ අප්පා හදිස්සියෙවත් වුණේ නැත්නම්…

අට්ටාල කවි

කඳවුරු භූමියට ඇතුල්වන දෙරටුව සදහා මුර අට්ටාලයක් ගැසීම බාලදක්ෂයන් විසින් සම්ප්‍රදායික ලෙස සිදු කරයි. එම කටයුතත මුල් කරගෙන අනාදිමත් කාලයක් තිස්සෙ පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට ආ කවි විශේෂය අට්ටාල කවි නම්වේ.

තොරණ බදින්නන්ගේ මෙන්ම බාලදක්ෂයන්ගේද පූජනීය ගස පුවක් ගසයි. කඳවුරක් ආසන්න වෙන විට මාසයකට කලින් විතර ඔවුන් එකට අවශ්‍ය පුවක් ගස් හා බට ගස් සොයමින් ගම වටා ඇවිදියි. එසේ යාමට පෙර තමුන්ට හොද ගස් ලැබේවා! යැයි කියා රංවල දේවාලෙට භාරයක්වී යාම සිරිතයි. මෙසේ ගස් සොයමින් ඇවිදින්නන් කියන කවියකි මේ.

පුවක් ගසට අධිපති රංවල දෙයියා
පවක් නැතුව මොරපු ගස් දියල්ලා
පුවක්පිටියෙ දේවාලෙට පේ වෙල්ලා
වල්ලක පුවක් දෙනවා දෙයියන් පල්ලා

පුවක් ගස් තිබෙන හැම ගෙයකින්ම ගස් ලබා දෙන්නෙ නැත. ඇතැමුන් ඔවුන්ට බැණ එළවා ගනී. මේ එවන් සිද්ධියක් අරඹයා කී කවියකි.

ගෙඩි නැති පුවඟු ගස් හෙම මෙහෙ තියෙනවාද
ගෙඩියක් දෙකක් කෑවට බඩ පිරෙනවාද
විදුලි කොටපු පුවඟට ගෙඩි හැදෙනවාද
එහෙම ගහක් දුන්නොත් හෙණ ගහනවාද

දින කිහිපයක්ම වෙහෙස වී ගසක් සොයා ගැනීමට නොහැකි වූ විට ඇතැම් ප්‍රදේශ වල කපටිකමින් පුවක් ගස් කිහිපයක් කපා ගනී. (කපටිකමින්ද නොහැකි වූ විට හොරෙන් ගස් කපා ගනීමක්ද පසුකාලයේ සිදු වී ඇත.) වරක් මේ පුවක් ගස කපන්නද කියා අසා ඇත්තෙ ගසට කිසිම හිමිකමක් නැති ඒ අසල හිටි බීමත් මිනිසෙකිගෙනි. මල්ලි කපා ගන්න මල්ලි කී විගස කිසිවක් නොකියා හනික පුවක් ගස පෙරළා එහි කොටන් ඇදීම සිදු කර ඇත. එසේ කුඹුර දිගේ කොටන් අදින විට ගසේ ඇත්ත අයිතිකරුට බුදුබව පැතීමට බාලදක්ෂයන් අමතක නොකරයි.

ගහක් හොරෙන් කැපුවම පව් සිදුවෙනවා
මලක් දෙකක් තැලුවම පැණි බේරෙනවා
හනික තියන පය දැන් නම් ලිස්සනවා
ගහට අයිතිකරු අද හෙට බුදු වෙනවා

මුර අට්ටාලයට පුවක් ගස් පමණක් ප්‍රමාණවත් නැත. කහඋන වලින් එය වැඩ දැමීමක් සිදුකෙරේ. පුවක් ගසේ දුර්ලභ බව නිසා වර්තමානයේ වැඩිමනක් උණ භාවිතා කරයි. අවශ්‍ය උණ නෙලීමට යනවිට ද ඔවුන් මෙසේ කවි කියා තම වෙහෙස මහන්සිය මග හැර ගනී.

වස්දඬු හදන්නට බටගස් කපඤ්ඤයි
මැයි මස කූඩුවට බටලී පලඤ්ඤයි
සරුන්ගලේ බට පතුරින් හධඤ්ඤයි
පැලට බදින්නට මහඋණ නෙලඤ්ඤයි

වහලය සැදිමට පිඳුරු හෝ පොල්අතු භාවිතා කරයි. පොල්අතු වියිම ගැනුන්ගේ වැඩකි. නමුත් මුර අට්ටාලෙට අතුවියන්නෙ පිරිමිය. (ගැනුන් වියූ පොල් අතු මුර අට්ටා වහලයට දෑමීමට නුසුදුසු බව ඇතැම් පැරැන්නන් කියනවා මා අසා ඇත.) තමන්ට හැකිනම් අත්තක් දෙකක් වියළා දීමට ගෑනු ළමයින්ට ආරාධනා කරන්නට ඔවුන් මෙසේ මල්වාරම් කියති.

පොල්අතු කපන විට හිනැහෙන එහා වත්තෙ බිනරමලී
බංගලි වළලු පටලවලා හෙලේ රටා දැම්ම මලී
අත්ත වියන සද්දෙ නුඹට ගැලපෙනවා සමන්මලී
සද්දෙ නැතුව දෙකක් තුනක් වියළා දියන් සඳකොමලි

තොරන් සාදනවා මෙන්ම අට්ටාලය සෑදීමට පෙර මල්පැලක් සාදා බුදුන් දෙවියන් පිදීම සිදු කෙරේ. එසේ කරන ශාන්තිකර්ම ගී වල මෙම කවිය ඇතුළත්ය.

පළමුව බුදුන් වැද දෙවනුව දහම් වැද
තෙවනුව සඟුන් වැන්දෙමි මම මෙහෙම අද
මායා රටට අධිපති දුනුමුණ්ඩ වැද
ගහන මෙහෙව් අට්ටාලය රකිනු මැන

උදේ නැකතට පටන් ගන්නා අට්ටාල බැදිම පසුදින ආරම්ඹක උත්සවය පෙර සාදා නිම කල යුතුය. අට්ටාලය සෑදීම සර්වරාතිකව සිදුවන්නකි. අට්ටාලය උඩ සිටින්නා තම කාන්සිය පිළිබදව කඳවුරු භූමියට ඇසෙන්න මෙසේ අඬහැර පායි.

බඳින බඳින පැලැල්ල දැන් ලිහෙන්නා
නගින නගින පුවක් කණුව වැනෙන්නා
දකින දකින ලිප්වල දුම් දමන්නා
කොත්තමල්ලි නැද්ද මල්ලි අහන්නා

කඳවුරේ නිල පානය කොත්තමල්ලිය. ඉහත කවිය ඇසෙන ඇතින් පිහිටි කඳවුරු භූමියේ අට්ටාල බදින්නෙක් කියන්නෙ කොත්තමල්ලි වෙනුවට තේ බිහන් කියාය. අට්ටාල බැදීමේදී අවශ්‍යවන ශිල්පීය ක්‍රමයන්ද මෙම කවියේ ඇතුළත්ය.

වේළුණ ලනුකැරලි වතුරින් පොඟල්ලා
වැනෙන කණුවකට කඹයක් අදිල්ලා
ලාම්පු තෙල් ටිකක් ලිපකට දමල්ලා
කොත්තමල්ලි වෙනුවට තේ බීයල්ලා

පාන්දර වන විට මුර අට්ටාලයේ වැඩ ඉවර කරගෙන උදේ කඳවුරු ආරමභය වෙනුවෙන් ඔවුන් පිළිවෙලින් පෙළ ගැසෙත්. සර්වරාත්‍රිකව සිදුකළ වැඩේ අවසන් කර යන්නන් තම සතුට ප්‍රකාශ කිරීමට මෙසේ ගායනා සිදුකරයි.

තොරන් ගසන්නට දවසක නිදි මරන්නේ
මූණයි කටයි හෝදාගෙන පේවෙන්නේ
තොරන් ගහපු අත්වල කිලි ඇරගන්නේ
මෙදා කඳවුරත් මෙලෙසින් අරඹන්නේ

ප.ලි – ‘ප්‍රාග් බාලදක්ෂ ජනකවි’ යන මනඃකල්පිත කෘතියෙන් උපුටා ගන්නා ලදී.

මෙලොව පොල්

හැම එකාම පොල්වල ගණන් කතා කරන නිසා මට හිතුණා පොඩිකාලේ වගේ පොල් ගැන රචනාවක් ලියන්න. මේක දේශපාලන සාකචඡාවක් නෙමේ.  පොඩි එකෙක් වගේ මට හිතෙන දේවල් ලියලා දැම්මා.

පොල් පරිභොජනය කවදා කොහෙන් පටන් ගත්තාදැයි මම නොදනිමි. Wikipedia ට අනුව ලෝකයේ පොල් නිෂ්පාදනය කරන ප්‍රධාන රටවල් වලට ලංකාවට හිමිව ඇත්තෙ 7වන ස්ථානයයි. නමුත් ප්‍රතිශතයක් වශයෙන් පොල් පාරිභොජනය අතින් ලංකාව ඇත්තෙ ඉදිරියෙන්ම බව මගේ මතයයි. ලංකා වාසීන් පොල් භාවිත කළේ ලංකා ඉතිහාසය ඇරඹෙන මීට අවුරුදු 30000කට පෙර යැයි බොරු කිවීමට මම උත්සහ නොගන්නෙ එය ඇත්තටම මම නොදන්නනා නිසාය. කෙසේ හෝ හෙළයන් පොල් භාවිතයට ඇත්තේ අවුරුදු 1000ක 2000ක අතීතයක් නොවන බව නම් සත්‍යකි. සිංහලයන්ගේ බල බිඳිමට ලන්දේසීන් ගෙනා දෙල් වලින් හෙළයන්ට කරදරයක් නොවුයේ පොල් නිසා බව නොරහසකි. උයන පිහන හැම මගුලටම ලංකාවේ එවුන්ට පොල් අත්‍යාවශ්‍යය. පොල්කිරි දැමූ හොද්දක් නොසෑදූ කැම මේසයක් නොමැති තරම්ය.

කෙසේ හෝ මම කීමට බලාපොරොත්තු වන්නෙ පොල් ගෙඩිය ගැන නොවේ. ඒ ආශ්‍රිතව මිනිසුන්ගේ නිර්මාණ ගැනය. පොල් ගෙඩියේ ඇටයේ මදය ආහාරයට ගත හැකි බව එය සුද්ද කරගත් වඳුරෙක්ටත් තේරුම් ගැනීමට පහසුය. (පොල් ලෙලි ගසාගෙන කන වඳුරන් හෝ වානරයන් ඉන්නවා යැයි මා නොදනිමි.) නමුත් එම මදයෙන් ඉතා සිහිනියට ගාගෙන එය වතුර සමග මිරිකා එළකිරි වගේ පොල්කිරි ලබාගත හැකි බව සොයා ගත් මිනිසා විශිෂ්ටයකි. එසේ පොල් ගා ගැනිමට සදා ගන්නා හිරමනය නැමැති සරල උපකරණය ගැන සිතුවාද? එය කොතරම් සරලද? පොල් මිරිකීමට භාවිතා කරන කිරිගොට්ට කෙරම් සරලද? එමෙන්ම පොල් වලින් තෙල් ගැනීමට පුළුවන් යැයි මිනිසා සොයා ගත්තේය. එයට හිරමනයට වඩා විශිෂ්ට නිර්මාණයක් වූ සෙක්කුව නිර්මාණය කෙරිණ. සිතා බලන්න. පොල්තෙල් ලබාගැනීමට මම කුඩා කාලයේ පැලපොල් ගැනීමෙන් පසුව ඉතිරි වන පොල්මධයෙන් උත්සහ කර තිබේ. එය පහසු වුයේ නැත. එයට සෙක්කුවට වඩා සරල උපකරණයක් (සෙක්කුවෙ යාන්ත්‍රණය නොමැති) අද වන විටත් සාදා නැත.

පොල් මලෙන් රා ගැනීමට පුළුවන් බව සොයා ගැනිම අනෙක් විශිෂ්ට සොයා ගැනීමය. මල්වලින් පැණි ගන්නවාට වඩා වෙනත් ආකාරයකට රා ලබා ගන්නා බව ඔබ හොදටම දන්නා කාරුණකි. එසේ ලබා ගන්නා රා වලින් පැණි සදාගැනීමට පුළුවන් බවත් සොයා ගෙන තිබේ. රා බිව්ව විට මත්වන බවත් ඒවා පරණ වූ විට විනාකිරි සෑදෙන බවත් එතරම් විශිෂට නිර්මාණයන් නොවන්නෙ ඒවා වෙහෙස මහන්සි වී සොයා ගත් ඒවා නොවන නිසාවෙනි. නමුත් විනාකිරි ආහාර වලට දැමිය හැකි බව සොයා ගැනීම වටින්නේය. එයත් අහම්බෙන් කල සොයාගැනීමක් වන්නට ඇත. පොල් අරක්කු ලෙස වෙළද පොළේ තිබෙන්නෙ 100%ක් පොල් අරක්කු නොවන අතර වැඩි ප්‍රමාණයක් එතනෝල් මද්‍යසාර එක් කල මද්‍යසාර බව සිහිපත් කිරීමට කැමතිය.

අතීතයේ ගම්වැසියන් වහලයට හෙවිලි කළේ පොල් අතුය. පොල් අත්ත එලෙස විවිමට හැකි බවත් එසේ වියා වහලයට දැමිය හැකිබව දැනගත් හෙළයන් විශිෂ්ටය. අනෙක් වාසීන් ශාක පත්‍රවලන් සාධනා වහල මෙන් නොව පොල් අතු වහලය. පොල්අතු වියා එවා තැබීමට රීප්ප බැද වියූ පොල් අතු පිලිවලකට තබා සාදන විශිෂ්ට නිර්මාණයකි.
සුද්දන්ට මිථ්‍යාවන් ලෙස පෙනන අපේ ශාන්තිකර්ම හා අනෙක් සංස්කෘතික, සම්ප්‍රදායික උත්සවයන් සදහා භාවිතා කරන පොල් සෞභාග්‍යයේ සංකේතයයි. පොල් මල හා ගොක් අතු එවන් වැඩ සදහා යොදා ගන්නා වෙනත් ජාතියක් මම නොදනිමි. (ළිදේ ඉන්න මැඩිය වගේ මම දන්නෙ ලංකාව ගැන පමණි.) ගොක් අතු භාවිතයෙන් සාධනා කැටයම් වල විශිෂ්ටත්වය කිවයුතු නැත.

තවත් බොහෝ දේවල් ලිවීමට ඇත. අනාගතයේ නොව වර්තමානයේද පොල් ගස කප්රුකක් වී ඇත.

ප.ලි – රචනා සදහා කුඩා කල මට ලකුණු ලැබිලාම නැත. සිංහල වලට ලකුණු 60ට වැඩි වී නැත. ඒ නිසා දැන් රචනා ලියමි.

දින පොතක කවි

හැම දාම අරන් යන දින පොතේ එහෙන් මෙහෙන් හොයා ගත්ත කවි ලියලා තිබ්බා. මේවා ඉතින් ජන කවිම නෙමේ.

මේක යාළුවෙක් කිව්වෙ. ඒකා නෙමේ කියලා තියෙන්නෙ. මතක විදිහට කොත්මලේ ගණිතයා හරි බරණ ගණිතයා හරි තමන්ගෙ ගෑනු ළමයට තමා කියලා තියෙන්නෙ.

තුන්පස සිසිලසෙහි දිසිවුවන පූරණ
තුනුවිසි සිව් කළා රතිමායම් නිපුණ
තුන් ඇස් දිනූ යස රුසිරැති අඟන
තුන් සතරෙන් එකක් හැර මාවත සිටින

මිනිහා ගණන්කාරයා නිසා ගණිතයෙන්ම තමා දීලා තියෙන්නෙ. තුන්පස (3 x 5 = 15) සිසිලසෙහි දිසිවුවන පූරණ කියන්නෙ පසළොස්වක දවසෙ පේන පූර්ණ චන්ද්‍රයට. තුන්විසි සිව් (3 x 20 + 4 = 64) කළා රතිමායම් නිපුණ කියන්නෙ ඉතින් හොදට 64 මායම් දන්නවා කියලනෙ. තුන් ඇස් දිනූ යස රුසිරැති අඟන කියන්නෙ තුන් කල් (ඒ කියන්නෙ අතීතය, අනාගතය හා වර්තමානය) වලීදිම ලස්සන ගැනු ළමයෙක් කියලා. තුන් සතරෙන් එකක් හැර (3 x 4 – 1 = 11 ) මාවත සිටින කියන්නෙ 11 වන රාශිය වන කුම්භ එහෙම නැත්නම් කළයක් අරන් පාරෙ ඉන්නවා කියන එකනෙ. අනිවා ගෑනු ළමයා මල සමයන් කියලා මාරු වේන්න ඇති.

වෙට්ට පිත්තල කට්ට තක්කඩි
තට්ට කට්ටඩි උන්නැහේ
පොට්ට මාමට බොන්න බැරුවට
නැට්ට නැති දෙහි හෙව්වනේ

මේක රබන් කවියක්. කියවන්න ටිකක් අමාරුයි වගේ නේ?

ගුරුන්ටත් අකුරු වරදී
ඉන් දොස්කීම වැරදී
තමන් හට නොවරදී
කියන අය හට නිතර වරදී

මේ කවිය වැඩියෙන්ම කියෙව්වෙ මම උසස්පෙළ ගණිතය පන්ති ගිය ගුරුතුමා තමා.

ඉවසන දනා රැපු යුදයට ජය කොඩිය
ඒ බව කී එකාගෙ කට කෑවත් මදිය
ඉක්මන් වුණ එකා ළග හිටියේ හත අටය
ඉවසපු නිසා මම තාමත් තනිකඩය

මේක නම් ඉතින් හොදට අහලා තියනවනේ. ඊළග කවිය ටිකක් විශේෂයි. මේක සිරස fm එකේ “අහන් ඉන්න” කියන වැඩ සටහනේ ගියෙ. මෙතනින් එහාට ඔක්කොම කවි ඒකෙන් තමා ඉස්සුවෙ.

ඉස්සර ගැමියො හුගක් හොද කවියො. එහෙම කවියෙක් හිටියා. මිනිහගෙ රස්සාව වෙළදාම. මිනිහා උඩිස්පත්තුවෙ වෙළදාමේ ගිහිල්ලා එනකොට මිනිහගෙ ගෑනි හාරිස්පත්තුවා කියලා වෙන මිනිහෙක් එක්ක පැනලා ගිහිල්ලා. තමාගෙ අම්මාම තමා ඉතින් උදව් කරලා තියෙන්නෙ. මිනිහට මාර කේන්තියි. මිනිහා හොද කවියා. ඒ නිසා මිනිහා තමන්ගෙ කේන්තිය පිට කළේ කවියෙන්.

උඩිස්පත්තුවේ මම වෙළදාමෙ ගියා
ගෙදර එනකොට මගෙ ගෑනි නෑ
අම්මාත් ඒකට උදව් කළා හාරිස්පත්තුවා අහුවුනොතින් මම මරං කනවා

මිනිහට යකා වැහිලා හිටිය නිසා පද ගැළපීම හරියට තිබ්බෙ නෑ. ඒ වුණාට මිනිහා කවියෙන් කිව්වා තමාගෙ කේන්තිය.

මේක අකුරු දෙකෙන් හදලා තියෙන කිවියක්. අකුරු දෙක පේනවනෙ.

වල්ලව වෙලේ වේ වැල්ලේ වවුල්ලූ
වේලවල වේල් වල විල්වල ලූල්ලූ
වැල්ලව වෙලේ වී වැව්වේ වාල්ලූ
වැල්වල වලව්වල ලලොලු ලෑලිලු

ඊළග කවියත් මලට කියපු කවියක්. මිනිහෙක් බත් කන්න ගියාම මාළු වෙනුවට ජාඩි තියල තියෙන්නෙ. මිනිහට යකා නැගල ඒක විසික් කරලා මෙහෙම අමුතු කවියක් කිව්වලු.

බයනු අල්තයනු කෑමට ගිය කලට
මායනු ළුයනු නැතිබව පෙනුණි කෑමට
ජායනු ඩියනු තම්බා තිබුණි කෑමට
වීයනු සියනු කර ආවෙමි මම පිලට

අන්තිම එක සරසවි කුරුටු ගියක් කියලා තමා කිව්වෙ. මොනා වුණත් තමා කැමති ගෑනු ළමයා ගැන කොල්ලෙක් මෙහෙම මේසෙක ලියලා තිබ්බලු.

මගේ අතින් වට ගත හැකි සිගිති ඉඟක් ඇත්තෙත් නැහැ
පිට මැද්දේ කඩා හැලෙන කෙස් කළඹක් ඇත්තෙත් නැහැ
මගේ හිතේ දුක නිවන්න මිහිරි හඩක් ඇත්තෙත් නැහැ
ඒ වුණාට මගේ හිතේ ඇයට තැනක් නැත්තෙත් නැහැ

තව කවි තියනවා. ඒවා ඉතින් පස්සෙ ලියන්නම්. ටිකක් සුන්ගාරාත්මක ඒවා නිසා ලියන්න මොකක්ද වගෙ. එහෙම කිව්වට වල් කවි නෙමේ. සිංහල පොතේ තිබ්බ කවි වලට වඩා වෙනස් මේ වගේ කවි තියනවනම් කියන්න. මම මේ වගේ ඒවට හරි ආසයි.

ප.ලි- මේ ලියපු කවි වල අයිතිකාරයො ඉන්නවනම් අනේ සමාවේන්න. මම මේවා විකුණන් කන්නෙ නෑනෙ.

හෙලේ මනාලී

හෙළේ මනාලී යක්කුල මගේ කුමාරි
පාන්දර ඇවිත් නූපුර සලා රඟන්නි
කෝල්මුර ගයා ඩමරුව තුටින වයන්නී

හීන් හිරිපොදේ මීදුම් සළුව අඳින්නී
ආං බල හොරෙන් කිණිහිරි ගලට නගින්නී
රිදිය පුස්කරයි යකඩෙට රහස බොරදියයි

කෝන්තර එපා සීගිරි පවුරෙ රැදෙන්නී
මාත් එක්ක ඒන් රිටිගල අදුන් සොයන්නී
මගේ ම‍‍ඳෝරී ලංකා දැහැන ගයාවී

පද – ඥානේන්ද්‍ර ධම්මික හෙට්ටිආරච්චි
තනු හා සංගීතය – සහන් රංවල
ගායනය – සහන් රංවල / ප්‍රදීප් සම්පත්

මෙම ගීතය අතීතයේ සිටිය යක් කුලයේ කාන්තාවන්ටයි. ඇය පාන්දරින්ම අවදි වන්නීය. නූපුර සලා රගන්නී යන්නෙන් ඇය නැටීමට දක්‍ෂ බව කියයි. කෝල් මුර ගයන ඇය ගායනයට දක්‍ෂ අතර ඩමරුව වයන ඇය වාදනයටද දක්‍ෂය. ඇය හෙලයේ ආඩම්බර මනාලියයි. හීන් හිරි පොදේ මීදුම් සළුව අඳින ඇය කඳුකරයේ ජීවත් වන්නීය. කිනිහිරි ගලට හොරෙන් නගින්නේ සතුරන්ට තමන්ගේ යකඩ සාදන රහස් නොදී නියම යකඩ සෑදීමටය. රිදිය පුස්කර යකඩෙට බොරදිය යකුන්ගේ යකඩ සෑදීමේ රහසය. (මා සිතන විදිහට යබොර වලින් සාදන යකඩ, රිදියට වඩා ඉස්තරම් ලෙස සෑදු බව මෙයින් කීමට උත්සහ ගනී) සීගිරියේ කාල වර්ණ රූප යක් තරුණියන්ගේ යැයි මතයකි. එසේ යක් තරුණියන් කාල වර්ණයේන ඇඳ තිබුනද සැබවින් ඇයට රන් පැහැති සමක් ඇත. එසේ වැරදියට සීගිරියේ චිත්‍ර ඇඳීම පිලිබදව තරහක් නොගන්නා ලෙස ආයාචනයක් කෙරේ. මාත් සමග රිටිගල යන්නේ ඇයගේ නෑ යකුන් සමුවීමටයි. නෑ යකුන් සිටින ස්ථාන ගැන ඇය අංජනම් බලන්නීය. මෙවන් යක් තරුණියන් මහා රාවනා රජුරුවන්ගේ බිරිඳ මන්දොදරීට පමණක් සම වේ.

ප.ලි – මෙය යුද්දෙටත් ඇවිත් ප්‍රසංගයේ සමරු කළඹේ තිබූ ලිපියක් අනුසාරයේන් සකසන ලදී

Previous Older Entries

%d bloggers like this: